Symulacja 3 · Poziom podstawowy

Dopłata do rachunku | jak działa presja czasu w fałszywym SMS-ie

Wiadomość ostrzega: brakuje kilku złotych do rachunku za prąd, jeśli nie zapłacisz dziś, dostawa energii zostanie wstrzymana. Prawdziwe firmy energetyczne tak nie działają.

Osoba sprawdzająca rachunek za prąd na komputerze

Wiadomość zbudowana na strachu

„Państwa saldo wykazuje niedopłatę 42,17 zł. Brak wpłaty do końca dnia skutkuje wstrzymaniem dostawy energii. Ureguluj płatność: [link]." Ten typ wiadomości działa inaczej niż SMS o paczce | nie liczy na to, że kwota jest niewinna, tylko na strach przed poważną konsekwencją: brakiem prądu w domu.

To bardzo skuteczna sztuczka, bo dotyka czegoś, co dla wielu osób jest naprawdę ważne | ciągłości podstawowych usług. Strach przed odcięciem prądu czy gazu potrafi sprawić, że nawet ostrożna osoba kliknie w link bez zastanowienia.

Dlaczego to nie tak działa w rzeczywistości

Prawdziwi dostawcy energii elektrycznej i gazu mają jasno określone, wielotygodniowe procedury w przypadku zaległości płatniczych. Informują o nich listownie, przez oficjalną aplikację klienta lub podczas rozmowy telefonicznej zainicjowanej przez klienta, a nie przez SMS z linkiem i groźbą tego samego dnia.

Nigdy nie dochodzi do nagłego odcięcia usługi „w ciągu kilku godzin" na podstawie samego SMS-a. Taka procedura po prostu nie istnieje. Jeśli wiadomość sugeruje inaczej | to fałszywka.

Jak sprawdzić, czy naprawdę masz zaległość

Nie klikaj w link z wiadomości. Zamiast tego zaloguj się do swojego konta klienta na oficjalnej stronie dostawcy energii, wpisując adres samodzielnie, albo skorzystaj z aplikacji, którą już masz zainstalowaną. Jeśli faktycznie masz zaległość, zobaczysz ją tam, wraz z dokładną kwotą i terminem.

Możesz też po prostu zadzwonić na infolinię swojego dostawcy | numer znajdziesz na wcześniejszym rachunku papierowym albo na oficjalnej stronie internetowej, nie w podejrzanej wiadomości.

Trzy sygnały ostrzegawcze do zapamiętania

  • Groźba natychmiastowych konsekwencji („dziś", „w ciągu kilku godzin")
  • Link prowadzący do strony spoza oficjalnej domeny dostawcy
  • Kwota, która nie zgadza się z Twoimi zwykłymi rachunkami albo w ogóle nie pamiętasz takiej faktury

Jak to ćwiczymy w kursie ODYSSEY

W module „Rozpoznaj oszustwo" przechodzisz przez podobny scenariusz krok po kroku | uczysz się wyłapywać emocjonalny język, ćwiczysz samodzielne wejście na stronę bez klikania w link oraz porównywanie nadawcy wiadomości z oficjalnym kanałem dostawcy usługi.

Źródła

  • Urząd Regulacji Energetyki | procedury dotyczące wstrzymania dostaw energii w przypadku zaległości.
  • CERT Polska | ostrzeżenia przed fałszywymi wiadomościami podszywającymi się pod dostawców usług.

Przećwicz to w praktyce

W kursie ODYSSEY przechodzisz przez interaktywną symulację dokładnie takiej wiadomości | bezpiecznie, we własnym tempie.

Przejdź do Modułu 1